تفلیس

جاهای دیدنی تفلیس؛ شهری میان تاریخ و مدرنیته

تفلیس، پایتخت گرجستان، بزرگ‌ترین و یکی از زیباترین شهرهای این کشور است و هر ساله گردشگران زیادی را به خود جذب می‌کند. این شهر که به شهر تضادها معروف است، ترکیبی چشم‌نواز از معماری قدیمی و مدرن را در کنار هم به نمایش می‌گذارد. با وجود اینکه تفلیس در طول تاریخ بارها مورد حمله قرار گرفته و چندین بار بازسازی شده، هنوز هم آثار ارزشمند تاریخی و فرهنگی آن کاملاً قابل مشاهده است. اگر قصد سفر به این شهر را دارید، آشنایی با مهم‌ترین دیدنی‌های آن به شما کمک می‌کند برنامه‌ریزی بهتری داشته باشید

شهر تفلیس در یک نگاه

قبل از اینکه سراغ جاهای دیدنی تفلیس برویم، بد نیست کمی با خودِ این شهر آشنا شویم تا بدانیم قرار است به چه مقصدی سفر کنیم. تفلیس، پایتخت و بزرگ‌ترین شهر گرجستان است و نام آن در زبان گرجی Tbilisi نوشته می‌شود؛ واژه‌ای که به معنی «دارنده چشمه آب گرم» است و ریشه در تاریخ و طبیعت این شهر دارد.

از نظر تاریخی، تفلیس شهری بسیار قدیمی است و گفته می‌شود که در قرن پنجم میلادی و به دستور شاه واختانگ یکم پایه‌گذاری شده است. همین پیشینه طولانی باعث شده که در گوشه‌وکنار شهر، ردپای تاریخ و فرهنگ را به‌وضوح ببینید.

امروزه حدود ۱.۱ میلیون نفر در تفلیس زندگی می‌کنند. بیشتر مردم این شهر مسیحی هستند و در کنار آن، جمعیت کوچکی از مسلمانان نیز در این شهر حضور دارند. زبان رسمی مردم، گرجی است و واحد پول کشور گرجستان هم لاری گرجی (GEL) می‌باشد.

از نظر زمانی، تفلیس ۳۰ دقیقه از ایران عقب‌تر است و اگر بخواهید از تهران به این شهر سفر کنید، پروازتان حدود ۱.۵ ساعت طول می‌کشد؛ یعنی خیلی زود می‌توانید خودتان را به حال‌وهوای متفاوت این مقصد جذاب برسانید.

آب‌وهوای تفلیس معمولاً گرم و نیمه‌مرطوب است. تابستان‌ها هوا کاملاً گرم می‌شود و زمستان‌ها نیز نسبتاً سرد است؛ بنابراین اگر قصد سفر دارید، بهتر است زمان سفر را با توجه به سلیقه‌تان در هوای گرم یا خنک انتخاب کنید.

قلعه ناریکالا (Narikala)

قلعه ناریکالا یکی از مهم‌ترین و مشهورترین جاذبه‌های تفلیس است و بازدید از آن در هر سفر به این شهر توصیه می‌شود. این قلعه تاریخی در نزدیکی رود متکواری قرار دارد و قدمت آن به قرن چهارم میلادی می‌رسد. ناریکالا در طول تاریخ چند بار بازسازی شده و امروز یکی از بهترین نقاط شهر برای تماشای منظره تفلیس به شمار می‌رود. نزدیکی این قلعه به باغ گیاه‌شناسی ملی و کلیسای سنت نیکلاس نیز باعث می‌شود بتوانید چند جاذبه مهم را در یک مسیر ببینید.

ساعات بازدید: شبانه‌روزی

موزه چاپخانه زیرزمینی استالین (Stalin Underground Printing House)

این موزه یکی از خاص‌ترین جاهای دیدنی تفلیس است و برای علاقه‌مندان به تاریخ، مقصدی بسیار جذاب محسوب می‌شود. این مکان در گذشته یک چاپخانه مخفی بوده که استالین و همراهانش از آن برای چاپ و توزیع نشریات و اعلامیه‌های انقلابی استفاده می‌کردند. فضای موزه به‌خوبی حفظ شده و وسایلی مانند دستگاه چاپ قدیمی، تخت استراحت و حتی مسیر زیرزمینی همچنان قابل مشاهده است. بازدید از این مکان، شما را با بخشی مهم از تاریخ سیاسی گرجستان آشنا می‌کند.

ساعات بازدید: ساعات معمول روز

کلیسای متخی تفلیس (Metekhi St. Virgin Church)

کلیسای متخی یکی از مهم‌ترین بناهای مذهبی و تاریخی تفلیس است که قدمت آن به قرن ۱۲ میلادی بازمی‌گردد. این کلیسا روی یک بلندی صخره‌ای قرار دارد و چشم‌اندازی بسیار زیبا به رود کورا و فضای سبز اطراف دارد. در کنار کلیسا، مجسمه پادشاه وختانگ اول نیز دیده می‌شود که جلوه‌ای تاریخی به این منطقه می‌دهد. معماری متفاوت، موقعیت خاص و منظره دیدنی اطراف، متخی را به یکی از بهترین مکان‌ها برای عکاسی در تفلیس تبدیل کرده است.

ساعات بازدید:

• یکشنبه‌ها: ۸:۳۰ صبح تا ۷ عصر
• سایر روزها: ۹ صبح تا ۷ عصر

دیدنی‌های تفلیس؛ از آرامش حمام‌های تاریخی تا هیجان بر فراز شهر

تفلیس شهری است که در آن تاریخ و مدرنیته با هم گره خورده‌اند. اگر در حال برنامه‌ریزی سفر به این شهر زیبا هستید، این سه جاذبه را حتماً در لیست بازدید خود قرار دهید:

۱. حمام‌های سولفور تفلیس؛ تجربه‌ای گرم و شفابخش

یکی از تجربه‌های بی‌نظیر در تفلیس، آب‌تنی در حمام‌های سولفور (گوگرد) است. جالب است بدانید داستان پیدایش شهر تفلیس هم با همین چشمه‌های آب گرم گره خورده؛ می‌گویند پادشاه گرجستان در حال شکار بود که با این چشمه‌های جوشان برخورد کرد و تصمیم گرفت شهری در آنجا بسازد.

• چرا باید بروید؟ علاوه بر معماری زیبای سنتی (که شباهت زیادی به حمام‌های ایرانی دارد)، این آب‌ها خواص درمانی فوق‌العاده‌ای برای درمان بی‌خوابی، مشکلات گوارشی و دردهای مفصلی دارند.
• نکته گردشگری: در منطقه تاریخی «آبانتوبانی» حدود ۱۰ حمام وجود دارد که می‌توانید در آن‌ها از فضای خصوصی و ماساژ سنتی لذت ببرید. پیشنهاد می‌کنیم در روزهای سرد سال، این تجربه دلچسب را از دست ندهید!

۲. پارک متاتسمیندا؛ تماشای تفلیس از فراز ابرها

اگر می‌خواهید از هیاهوی شهر فاصله بگیرید و نفسی تازه کنید، به پارک متاتسمیندا بروید. این پارک که در ارتفاع ۷۷۰ متری کوه قرار دارد، مرتفع‌ترین و قدیمی‌ترین پارک تفلیس است و نمایی بی‌نظیر از تمام شهر را به شما هدیه می‌دهد.

• چه امکاناتی دارد؟ اینجا یک مرکز تفریحی کامل است! از کافه‌های دنج و مغازه‌های سوغاتی گرفته تا شهربازی، چرخ‌وفلک بزرگ و فضاهای سبز عالی برای پیک‌نیک‌های خانوادگی.
• اطلاعات بازدید:
• فاصله: ۷.۵ کیلومتری مرکز شهر (قابل دسترسی با تاکسی یا اتوبوس).
• ساعات فعالیت: ۱۰ صبح تا ۱۰ شب.

۳. پل صلح؛ نمادی از تفلیس مدرن

تفلیس فقط کاخ‌های قدیمی نیست؛ پل صلح مدرن‌ترین سازه‌ای است که روی رود «کورا» خودنمایی می‌کند. این پل فولادی و شیشه‌ای که از سال ۲۰۱۰ افتتاح شده، شکلی شبیه به یک کمان دارد و مخصوص عابران پیاده طراحی شده است.

• نکته عکاسی: حتماً دوربین خود را همراه داشته باشید! این پل به‌ویژه در شب، با نورپردازی‌های خیره‌کننده‌اش، یکی از بهترین نقاط شهر برای ثبت عکس‌های یادگاری با دوستان و خانواده است.

4. مجسمه «کارتلیس ددا»؛ مادرِ مهربانِ تفلیس

وقتی به دیدن قلعه ناریکالا می‌روید، حتماً چشمتان به مجسمه باشکوه ۲۰ متری یک زن می‌افتد. این مجسمه که «مادر گرجستان» نام دارد، نماد روحیه مردم این کشور است: او در یک دست شمشیر دارد (برای دشمنان) و در دست دیگر فنجانی نوشیدنی (برای میهمانان عزیز). این یعنی گرجی‌ها با دشمن سرسخت و با دوستان بسیار مهمان‌نواز هستند.

• ساعات بازدید: شبانه‌روزی (منظره شهر در شب از اینجا فوق‌العاده است!)

5. کلیسای جامع تثلیث؛ شکوهی در دل آسمان

این کلیسا نه تنها بزرگ‌ترین کلیسای گرجستان است، بلکه با ارتفاع ۸۴ متری‌اش، از هر جای شهر خودنمایی می‌کند. ساخت این بنا حدود یک دهه طول کشید و در نهایت سال ۲۰۰۴ افتتاح شد. اگر به معماری‌های عظیم و فضای آرام‌بخش کلیساها علاقه دارید، حتماً سری به تپه «الیا» بزنید و از دیدن این سازه باشکوه در دل طبیعت لذت ببرید.

• ساعات بازدید: ۸ صبح تا ۱۰ شب

6. موزه ملی گرجستان؛ سفری در تونل زمان

اگر می‌خواهید در عرض چند ساعت، تمام تاریخ گرجستان را ورق بزنید، موزه ملی بهترین انتخاب است. اینجا مجموعه‌ای از ۲۰ موزه مختلف است که در آن از قدیمی‌ترین آثار انسان‌های اولیه در اوراسیا گرفته تا جواهرات خیره‌کننده طلایی و نقره‌ای دوران باستان و نقاشی‌های هنرمندان بزرگ را خواهید دید. یک مقصد عالی برای کسانی که می‌خواهند با ریشه و فرهنگ این سرزمین آشنا شوند.

• ساعات بازدید: ۱۰ صبح تا ۶ عصر

۸. میدان آزادی (لیبرتی)؛ نبض تپنده تفلیس

میدان آزادی فقط یک میدان نیست؛ قلب شهر و نقطه شروع بسیاری از گشت‌و‌گذارهای شماست. این میدان که یادآور حوادث تاریخی مهمی مثل «انقلاب رز» است، امروز با ستون بلند و مجسمه طلایی حضرت جرجیس (در حال نبرد با اژدها) شناخته می‌شود. در اطراف این میدان، ساختمان‌های مهم دولتی، هتل‌های لوکس و پارک پوشکین قرار دارند. شب‌ها که چراغ‌ها و ریسه‌های رنگی روشن می‌شوند، این میدان تبدیل به یکی از زیباترین نقاط شهر برای پیاده‌روی و عکاسی می‌شود.

• ساعات بازدید: شبانه‌روزی

۹. پارک ریکه؛ پاتوقی برای شادی و آرامش خانواده‌ها

اگر در سفر به تفلیس به دنبال جایی هستید که هم بچه‌ها حسابی بازی کنند و هم خودتان در فضایی سرسبز استراحت کنید، «پارک ریکه» انتخاب اول است. این پارک که در کنار رودخانه متکواری قرار دارد، به خاطر فضای باز، باغچه‌های گل‌کاری شده و نزدیکی به «پل صلح»، بسیار محبوب است.

• چرا اینجا عالی است؟ علاوه بر فضای بازی کودکان، می‌توانید قایق‌سواری کنید یا در رستوران‌ها و کافه‌های دنجش خستگی در کنید. تابستان‌ها هم این پارک با کنسرت‌ها و رویدادهای شاد، حال و هوای فوق‌العاده‌ای دارد.
• ساعات بازدید: شبانه‌روزی

۱۰. موزه مردم‌شناسی؛ سفر به قلب زندگی گرجی‌ها

دوست دارید بدانید گرجی‌های قدیم چطور زندگی می‌کردند؟ «موزه مردم‌شناسی فضای باز» دقیقاً جایی است که باید بروید. اینجا به جای ساختمان‌های خشک و رسمی، مجموعه‌ای از کلبه‌ها و خانه‌های چوبی قدیمی با همان دکوراسیون و ابزارهای اصیلِ کشاورزی و زندگی روزمره است. قدم زدن در این فضای باز، حس سفر در زمان را به شما می‌دهد.

• نکته مهم: دوشنبه‌ها تعطیل است.
• ساعات بازدید: ۱۰ صبح تا ۶ عصر (به جز دوشنبه‌ها)

۱۱. برج ساعت تفلیس؛ جایی که زمان در قصه‌ها گم می‌شود!

این برج ساعت که انگار از دل قصه‌های پریان بیرون آمده، در سال ۲۰۱۱ توسط «ریزو گابریازده» ساخته شده است. ظاهر کج‌ومعوج و عجیب آن در کنار تئاتر عروسکی، آن را به یکی از جذاب‌ترین نقاط شهر برای عکاسی تبدیل کرده است.

• اتفاق ویژه: هر ساعت یک فرشته کوچک از دریچه بیرون می‌آید و زنگ را به صدا در می‌آورد. پیشنهاد می‌کنم حوالی ظهر یا ساعت ۷ عصر آنجا باشید تا آهنگ مخصوص و تماشاییِ «چرخ زندگی» را بشنوید.
• ساعات بازدید: محوطه برج شبانه‌روزی قابل بازدید است.

۱۲. باغ گیاه‌شناسی ملی؛ تکه‌ای از بهشت در قلب تفلیس

باغی با وسعت ۱۶۱ هکتار که در نزدیکی قلعه ناریکالا پنهان شده است! این باغ که در گذشته باغ سلطنتی بوده، حالا با بیش از ۴۵۰۰ گونه گیاهی، رودخانه‌های جاری و مناظر رویایی، پناهگاهی برای عاشقان طبیعت است.

• هیجان‌انگیزترین بخش: اگر به دنبال کمی آدرنالین هستید، حتماً سوار «زیپ‌لاین» باغ شوید تا منظره بهشت را از ارتفاع ببینید!
• ساعات بازدید: ۹ صبح تا ۷:۳۰ عصر

۱۳. خیابان روستاولی؛ قلب تپنده و شیکِ تفلیس

اگر می‌خواهید نبض شهر را حس کنید، باید به «خیابان روستاولی» بروید. این خیابان ۵ کیلومتری که به میدان آزادی ختم می‌شود، ترکیبی از تاریخ، هنر و مدرنیته است. روستاولی فقط یک خیابان نیست؛ یک گالریِ بزرگ و روباز است که در آن از معماری‌های قرون وسطایی تا سازه‌های مدرن در کنار هم قرار گرفته‌اند.

• چرا عاشقش می‌شوید؟

• پیاده‌روی رویایی: پیاده‌روهای پهن و سنگ‌فرش شده، فضای ایده‌آلی برای قدم‌زنی‌های عصرانه و عکاسی در کنار مجسمه‌های هنری است.

• مرکز فرهنگی: خانه اپرا، تئاتر روستاولی، چندین موزه و گالری هنری در همین خیابان قرار دارند. اگر اهل موسیقی و نمایش هستید، بازدید از اپرای ملی را به هیچ‌وجه از دست ندهید.

• شور و نشاط شبانه: اینجا «روز و شب» ندارد! همیشه پر از گردشگر، کافه‌های دنج، رستوران‌های خوش‌عطر و فروشگاه‌های متنوع است. حتی اگر قصد خرید ندارید، تماشای ساختمان‌های نورپردازی شده و ساختمان سابق پارلمان، لذت خودش را دارد.

• نکته گردشگری: این خیابان در طول تاریخ، محل اتفاقات مهمی بوده و هنوز هم مرکز اصلی جشن‌های ملی مثل کریسمس است. برای دسترسی به اینجا، به‌راحتی می‌توانید از مترو یا اتوبوس‌های شهری استفاده کنید.